Nesimi

Âlemde bu gün sencileyin yâr kimün var Ger var dir isen yoh dimezen var kimün var Dildâr-ı mecâzî bulınur âşıka yüz min Benzer sana tahkîkda dildâr kimün var Mahbûb kamer yüzlü boyı sidre yüküşdür Yanagları gül la‘l-i şeker-bâr kimün var Işkun gamına eylemişem gönlümi mahzen Bir munçılayın mehzen-i esrâr kimün var İy nisbet iden yüzini gülzâra vü bâga Yüzi tek anun gülşen ü gülzâr kimün var Ayyâreleyin turrası menden gönül aldı Benzer sana bir turra-i tarrâr kimün var Fâş eylemişem halka ene’l-hakkı vü Hak’dan Bir mencileyin âşık-ı berdâr kimün var İy moncugı dürdâne sanan gevherüni bil Tâ kim bilesen lü’lü’-i şehvâr kimün var Gerçi yanagı matla-ı envârdur anun Zülfi kimi bir matla-ı envâr kimün var Tâtara saçun tozını tüccâr ile gönder Tâ kim bileler nâfe-i Tâtâr kimün var Cân ile cihân yâre fedâ kıldı Nesîmî Anun kimi bir yâr-ı vefâdâr kimün var

Dildâra müştâk oldu cân anun cemâlin arzular Hicrâna katlanmaz gönül yârin visâlin arzular Yandırdı şevkın bağrımı gör tâbişimden kim neçe Cânım susamıştır lebin âb-ı zülâlin arzular Yakmak gereksin yaş ile her dem gözün misbâhını Ger gözlerin gerçekleyin anun hayâlin arzular Çarhın hilâl ü bedrine gönlüm dilemez bakmağa Niçin ki yüzün bedrini kaşın hilâlin arzular Yâ-Rab ne hûrî-çehredir şol mâh-ı tâbân yüzü kim Gördükçe anun yüzünü güneş zevâlin arzular Âşıkların âzârına gör kim neçe bel bağlamış Şol bî-vefâ aşıkların niçin vebâlin arzular Şehdin hadîsi hem şeker hoş gelmez ol müştâka kim Şol Rûh-ı Kudsün mantıkı şîrîn-makâlin arzular Çîn nâfesinden bezdi cân anberden usandı gönül Her subh-dem şol dilberin zülfiyle hâlin arzular Aşkında kurbân olduğum ister Nesîmî sor neden. Şol ma’nîden kim dünyede her şey kemâlin arzular Gerçek hadîs imiş bu ki hûbun vefâsı yoh Kim sevdi hûbı didi ki hûbun cefâsı yoh Aşkun belâsı yoh deyüben aşka düşme var Kim âşık oldı kim didi aşkun belâsı yoh Anun ki hacc-i ekberi ey can sen olmadun Beytülharâma varmamış anun Safâsı yoh Şeytandır ol ki sûretüne kılmadı sücûd Bir ince derde düşdi ki hergiz devâsı yoh Şol can ki senden özge taleb etmedi murâd Hicrinde yakasın anı her dem revâsı yoh Yârab ne şem imiş bu mehün yüzi kim anun Yüzi katinde şems-i duhânun ziyâsı yoh Bîmâr-i aşka can verür ey can lebün velî Münkir sanur kim ol şefeteynün şifâsı yoh Gel gel beru ki savm ü salâtun kazâsı var Sensüz geçen zamân-i hayâtun kazâsı yoh Aynün hatâsuz ey büt-i Çin tökdi kanumı Türk-i Hatâdur, aslına varur hatâsı yoh Fânî cihâna bakma geçer ömri sevme kim Ömrün zevâli var ü cihânun bekası yoh Yârun gelür hemîşe cefâsı Nesîmiye Sen sanma kim Nesîmiye yârun atâsı yoh

Nigârum dilberüm yârüm enîsüm mûnisüm cânum Refîküm hem-demüm ömrüm revânum derde dermânum Şehüm mâhum dil-ârâmum hayâtum dirligüm rûhum Penâhum maksadum meylüm medâru fikrüm ü cânum Kamer-çehrem perî-ruhum zarîfüm şûhum u şengüm Semen-bûyum gül-endâmum zehî serv-i gülistânum Latîfüm nâzüküm hûbum habîbüm turfe mahbûbum Hicâzum Kâbe vü Tûrum behiştüm hûr u rıdvânum Gülüm reyhânum eşcârum abîrüm anberüm ûdum Dürüm mervâridüm kânum akîküm la‘l ü mercânum Dil-efrûzum vefâdârum ciger-sûzum cefâkârum Hudâvendüm cihândârum emîrüm şâh u sultânum Çerâğum şemüm ü nûrum ziyâ’um yılduzum şemsüm Hezârum bülbülüm kebküm Nesîmî yahşı elhânum

Nûşîn lebinün lâli lâli lebinün nûşîn Şirin severem cândan cândan severem şîrin Hûrî yüzüni görse görse yüzüni hûrî Miskîn olur ol hayrân hayrân olur ol miskîn Tûbâ kadini yârün yârün kadini Tûbâ Temkîn kıluram cândan cândan kıluram temkîn Hüsnün tutar âfâkı âfâkı tutar hüsnün Tahsîn idedür hurşîd hurşîd idedür tahsîn Devr-i kameri yüzün yüzün devr-i kameri Pür çîn girih-i zülfün zülfün girihi pür çîn Kuçmış bilini her dem her dem bilini kuçmış Zerrin kemer-i nâzük nâzük kemer-i zerrîn Şâhâ yüzünüz ayı ayı yüzünüz şâhâ Rengin çü gül-i ahmer çü gül-i ahmer rengîn Her kim yüzüni görmez görmez yüzüni her kim Çendîn çeker ol hicrân hicrân çeker ol çendîn Buldı Nesîmî vaslı vaslı Nesîmî buldı Üstün kamudan sözi sözi kamudan üstün

Yüzün âyine-i ehl-i safâdur Sözün bu derdüme her dem devâdur Boyun Tûbâ la’lündür âb-ı Kevser Şarâb-ı la’lünüz nutk-ı Hudâdur Kaşun mihrâbına aynun imâmı Kılur men secdeyi bi’llâh revâdur Saçun el-fakru fahridür fakîre Sevâdü’l-vechi fî-dâri’l-bekâdur Sıfâtun Hak kelâmı zâhir oldı Ki zâtun mebde’i her dü serâdur Cemâlün tân ider cennetde hûra Cihânda her ne var şâh u gedâdur Kerîm ü râhim ü rahmânsın iy dost Mükerrim pür keremlerden ulâdur Nesîmî’nün kelâmından işitdün Ki cânı Hakk’ı ilen âşinâdur

Zülfüni anber-feşân itmek dilersin itmegil Gâret-i dîn kasd-ı cân itmek dilersin itmegil Burka’ı tarh eylemişsin iy kamer yüzünden uş Fitne-i âhir zamân itmek dilersin itmegil Hatt u hâlin matıku’t-tayr oldı ehl-i vahdete Kuş dilin sen tercemân itmek dilersin itmegil Çün ene’l-hakdan götürdi sûretün mâhı nikâb Sen hakı niçün nihân itmek dilersin itmegil Âşıka çok cevr idersin ahde kılmazsın vefâ Adını nâ-mihribân itmek dilersin itmegil Sûretün genc-i hafîdür gösterürsin gözgüde Âlem-i gaybı ayân itmek dilersin itmegil Gamzeden Mısrî kılıç virmişsin esrük türkine Kan bahâsuz bunça kan itmek dilersin itmegil Eyledi ışkun mahabbet tîrine kalkan beni Şimdi küllî bî-nişân itmek dilersin itmegil Kirpügünden cân şikâr oklar düzermişsin meger Kaşlarun yayın kemân itmek dilersin itmegil Bâda virmişsin perîşân zülfüni dağıtmaga Cânları bî-hânümân itmek dilersin itmegil Şübhesüz bilün iki âlemde şâhum kimi yoh Lâ-şebeh adın beyân itmek dilersin itmegil Gitmek istersin gözümden dem-be-dem yaşum kimi Cânumı tenden revân itmek dilersin itmegil Lâ-tuharrik âyeti indi beyânun şânına Ol beyânı sen beyân itmek dilersin itmegil İy Nesîmî Hak’dan istersen götürmek perdeyi Büt-peresti bî-gümân itmek dilersin itmegil

Bende sığar iki cihân ben bu cihâna sığmazam Cevher-i lâmekân benim kevn ü mekâna sığmazam Kevn ü mekândır âyetim zâta gider bidâyetim Sen bu nişân ile beni bil ki nişâne sığmazam Kimse gümân ü zann ile olmadı Hakk ile biliş Hakkı bilen bilir ki ben zann ü gümâna sığmazam Sûrete bak vü ma'nîyi sûret içinde tanı kim Cism ile cân benim velî cism ile câna sığmazam Hem sadefim hem inciyim haşr ü sırât Bunca kumâş ü raht ile ben bu dükâna sığmazam Genc-i nihân benim ben uş ayn-ı ayân benim ben uş Gevher-i kân benim ben uş bahr ile kâna sığmazam Arş ile ferş ü kâf ü nûn bende bulundu cümle çün Kes sözünü uzatma kim şerh u beyâna sığmazam Gerçi muhît-i a'zâmım adım âdem durur âdemim Dâr ile kün fekân benim ben mu mekâna sığmazam Cân ile hem cihân benim dehr ile hem zamân benim Gör bu latifeyi ki ben dehr ü zamâna sığmazam Encüm ile felek benim vahy ile melek benim Çek dilini vü epsem ol ben bu lisâna sığmazam Zerre benim güneş benim çâr ile penc ü şeş benim Sûreti gör beyân ile çünkü beyâna sığmazam Zât ileyim sıfât ile Kadr ileyim Berât ile Gül-şekerim nebât ile piste-dehâna sığmazam Şehd ile hem şeker hem şems benim kamer benim Rûh-ı revân bağışlarım rûh-ı revâna sığmazam Tîr benim kemân benim pîr benim civân benim Devlet-i câvidan benim îne vü âna sığmazam Yer ü gökü düzen benim geri dönüp bozan benim Cümle yazı yazan benim ben bu dîvâna sığmazam Nâra yanan şecer benim çarha çıkar hacer benim Gör bu odun zebânesin ben bu zebâne sığmazam Gerçi bugün Nesîmîyim Hâşîmîyim Kureyşîyim Bundan uludur âyetim âyet ü şâna sığmazam

Derya- yi muhit cûşa geldi; Kevn ile mekân hurûşa geldi. Sirr- i ezel oldı aşkârâ; Arif nice eylesün müdârâ? Her zerre güneşden oldı zâhir; Toprağa sücûd kıldı tâhir. Nakkaş bilindi nakş içinde Lâ'l oldı iyân Bedahş içinde Acı su şerâ- i Kevser oldı; Har- zehre nebât- i şekker oldı Tiryâk mizâcı tutdı âğû; Lü'lü- yi müdevver oldı dârû. Külli yer ü gök Hak oldı mutlak; Söyler def ü çeng ü ney "Ene- 'l- Hak!" Ma'şuk ile aşık oldı bir zat, Mahv oldı vücud- i nefy ü isbât. Her katre muhît- i a'zem oldı; Her zerre Mesîh- i Meryem oldı. Taş ü keserek oldı verd ü nesrin, Ferhad ile Husrev oldı Şirin Mescûd ile sâcid oldu vâhid; Mescûd- i hakiki oldı sâcid. İman ile küfr bir şey oldı; Acı ile datlu bir mey oldı. Şirket aradan götürdi zahmet; Vahdetten açıldı bâb- i rahmet. Can ile ten oldı bir hakikat; Birleşdi şeriat ü tarikat Eşya ikilikden oldı hâlî, Bâki Ahad oldı lâ- yezâli. Ey talib eger değülsen a'mâ, Gör va'de- i "Küllü men aleyhâ." Ref oldı hicab-i mâ- sivali- 'ilâh'; El- kudretü ve 'l- bekâ'ü li- 'llâh. Gayr oldı helâk ü vech kaldı; Bahr oldı şu kim bu bahre daldı. Ger âçuh ise basiretün bâh; Gör sende Hakk'ı vü gitme irâh ! Gör sende seni ne cism ü cansen Maksûd- i vücud- i "Kün fe-kân" sen. Çün mü'mine mü'min oldı mir'ât, Mir'âtuna bâh u anda gör zât! Her kimse ki esrüdi bu meyden, Hayy- i ebed oldı zat- i Hayy- den, Nefsin tanıdı vü bildi Rabbi; Tevhid yolında ekdi habbi. Ey Hak'dan irâh olan Azâzîl, Ger div değülsen ademi bil! Hak'dan sana "Lâ - tuti'hu" geldi; Hem "Ve'scüd va 'ktrebib!"deyildi. Çalındı kıyametin nefiri; Ey sağır eşitmedün safiri? Haşrin güni geldi; uyhudan dür! İnanmaz isen gözüni aç gör! Uyhudan uyan ki Mahşer oldı; Gör nice zemane pür- şer oldı. Neşr oldı, uyan! Kuruldı Mizan; Haşr oldı, inan! Bilindi Yezdân. Sûr ünin eşitmedi kulağun? Dayandı bu köpriden ayağun? Çün mahrem- i "Kul kefâ" değülsen, Biganesen âşnâ değülsen. Yerden çıha- geldi Dâbbetü'l- Arz, Uş sirrini eyledüm sana arz. Çün sen geçesen bu istivâdan, Âzâd olasan gam ü beladan Ya'ni ki bu istivâdadır Hak, Ol Mâlik- i Mülk, Hayy- i mutlak Hak'dan bu Sırât- i Müstakim'i, Bil-gil ki budur Hak'ın Naim'i. Hem hâtem ü uş elümde ferman; Ya'ni ki benem bu gün Süleyman. Mûsa benem, uş asâ elümde; Hak'dan ezeli kılıç belümde. Müşrikden ider muvahhidi fark; Eyvah ana kim işi ola zerk. Halkın eline basar asâyı; Ya'ni ki bilün bu istivâyı. Hem Cennet ü Hûr ü hem Likadur, Rahman ile Arş-ı istivâdur. Ademde tecelli kıldı Allah; Kıl ademe secde, olma güm-râh! Şeytan- i lâine uyma zinhar! Anın sözine inanma ey yar Yüzün bu cihetden ola beyzâ, Min- Fazli ilâhina teâlâ. Adem dükeli Hak oldı bil- gil! Mescûd- i hakika secde kıl- gil! Fazi ister isen hakikate var! Sa'y eyle bu işe, kalma zinhar! "Enfâs- i Nesimi gör ne candır; Deryâ- yi muhit ü dürr- i kandır." Bir bahre dolupdurur Nesimi; Ya'ni n'ider ol zer ile simi?